Zo bent u een goede gast.

Welke dienst kan ik het beste bijwonen?

Aangezien men ervan kan uitgaan dat bezoekers zich ook inhoudelijk enigszins willen voorbereiden, wordt het sterk aanbevolen om een Kabbalat Sjabbat bij te wonen (de tekst van dit gebed is hier volledig te vinden). Dit is het gebed waarmee de sjabbat begint (op vrijdagavond).
Het gebed op sjabbatochtend is weliswaar zeer interessant, vooral vanwege de Toralezing, maar ook vrij lang. In de meeste gevallen zal men dus op sjabbat aan een gebedsdienst deelnemen. Daarom wordt hier speciaal daarop ingegaan.

Dit moet men in acht nemen:

• Vooraf aanmelden! Dit kan eigenlijk niet vaak genoeg worden benadrukt. In bijvoorbeeld de Jüdische Allgemeine staan weliswaar de gebedstijden vermeld, maar als bezoeker moet men niet zonder aankondiging komen opdagen. Dit voorkomt veel mogelijke misverstanden en zorgt ervoor dat men ook daadwerkelijk wordt binnengelaten. Veiligheid gaat soms voor, ongeacht hoe betrouwbaar men eruitziet.
• Op tijd komen. Ook al zijn sommige aanwezigen dat zelf niet altijd. Het kan zijn dat men eerst door een veiligheidscontrole moet. Laat daarom grote messen (en andere wapens) en bij voorkeur ook tassen thuis.
• Mannelijke bezoekers dienen een keppel (kippa) of een andere hoofdbedekking te dragen. De halacha (de Joodse religieuze wet) geldt weliswaar niet voor niet‑Joden, maar het is een kwestie van respect.
• Informeer naar de zitplaatsen. In sommige synagogen zitten mannen en vrouwen samen, in veel andere gescheiden. Daarnaast zijn in veel synagogen sommige zitplaatsen verhuurd aan vaste bezoekers. Wacht daarom even en oriënteer u eerst – dat leidt vaak ook tot interessante ‘choreografieën’ onder de aanwezigen.
• Let op wat anderen doen. Men staat vaak op en gaat ook weer zitten. Kijk gewoon naar de anderen en volg hun voorbeeld.
• Begroetingen op sjabbat. Als men u begroet op sjabbat, zult u waarschijnlijk „Sjabbat sjalom” horen of zelf zeggen. U kunt dit gerust beantwoorden of zelf wensen. Gebruik liever niet: „een goede sabbat” of „een gezegende sabbat”.
• Na de dienst: eerst even oriënteren. Vaak blijft de gemeenschap nog samen voor de kiddoesj. Dit omvat een kleine maaltijd en de zegen over wijn en challa. Wacht even af of u wordt uitgenodigd om deel te nemen. Soms wil de gemeenschap dit moment liever onderling doorbrengen.

Dit liever niet!

De volgende punten gelden voor een bezoek tijdens een gebedsdienst. Bij een rondleiding in de synagoge kan dit anders zijn:

• Talietot (gebedssjaals) Mogelijk liggen er talietot klaar. Draag deze als bezoeker alstublieft niet. Deze zijn uitsluitend bestemd voor Joodse gelovigen.
• Niet fotograferen Niet alleen omdat men waarschijnlijk op sjabbat komt en fotograferen dan niet is toegestaan, maar ook omdat het storend is.
• Niet rondlopen Ga tijdens de dienst niet rond om alles te bekijken.
• Niet met geld omgaan Gebruik op sjabbat en feestdagen geen geld.
• Geen aantekeningen maken Maak tijdens sjabbat geen schriftelijke aantekeningen. Schrijven behoort tot de verboden werkzaamheden op sjabbat en feestdagen. Ook als men zelf geen Joods is, hoort men dit uit respect na te laten.
• Geen licht of apparaten bedienen Zeker op sjabbat: schakel geen licht of apparaten in of uit. Het gebruik van elektrische apparaten kan in strijd zijn met sjabbatvoorschriften. Laat daarom ook uw mobiele telefoon uitgeschakeld.
• Wees respectvolle bezoekers Draag een kruis eventueel onder de kleding – in ieder geval binnen de synagoge.
• Tijdens de kiddoesj of gesprekken Leg geen geloofsbelijdenissen af. Voor uw gesprekspartner is het meestal niet relevant dat uw grootouders ooit Joodse buren hadden. Ook de opmerking „Ik ben al eens in Israël geweest“ is alleen van belang als men u daar specifiek naar vraagt.
• In orthodoxe gemeenten Geef als man geen hand aan een vrouw (behalve aan uw eigen echtgenote).
• Geen kippa’s of gebedenboeken meenemen Heeft u een kippa van de gemeente gekregen, laat deze dan daar. Neem ook geen sidduriem (gebedenboeken) mee.
• Voor vrouwen: passende kleding Draag geen diepe halslijnen. De schouders dienen bedekt te zijn. In sommige orthodoxe synagogen worden broeken minder op prijs gesteld – informeer hier vooraf naar.